|
maju 1212 roku w Saint-Denis, gdzie król francuski Filip odprawiał sądy, zjawił się pewien pastuszek,
w wieku około dwunastu lat, imieniem Stefan. Chłopiec przyniósł list do króla, które jak twierdził wręczył mu sam Jezus Chrystus.
Król Filip kazał chłopcu wracać do domu, jednak nie zniechęcony tym młodzieniec, z pewnością o skłonnościach psychopatycznych, uparł się, że musi poprowadzić
krucjatę. Był pewien, że tylko niewinne dzieci są w stanie wyzwolić grób Jezusa. Wierzył, że niczym przed Mojżeszem rozstąpią się przed nim morza i
wraz z towarzyszami będzie mógł dotrzeć do Ziemi Świętej suchą stopą. Pod koniec czerwca za namową Stefana, w miasteczku Vendome zebrało się już kilka tysięcy
dzieci. Były to głównie dzieci chłopskie, ale zdarzały się też pochodzące ze stanów rycerskich. Stefan poprowadził swoich towarzyszy
do Marsylii, gdzie ku ich wielkiemu rozczarowaniu morze się przed nimi nie rozstąpiło. Wiele dzieci po drodze zmarło z wycieńczenia, wiele też myśląc, że
Stefan ich okłamał powróciło do domów. Większość jednak została i czekała. W końcu dwóch marsylskich kupców zaoferowało, że przewiezie dzieci do Palestyny.
Stefan zgodził się od razu. Po drodze jednak dwa spośród statków zatonęły, a pozostałe pięć skierowało się do wybrzeża algierskiego, gdzie
wszystkie dzieci zostały sprzedane w niewolę. Więcej szczęścia miały dzieci niemieckie. W kilka tygodni po pojawieniu się u króla Francji Stefana, w Kolonii
pojawił się kolejny młody chłopiec, który słysząc o wezwaniu Stefana, sam postanowił zorganizować krucjatę. Udało mu się zebrać grupę dzieci liczniejszą
niż swemu poprzednikowi. Poprowadził ją ciężką drogą przez Alpy do Genui, co wielu młodych pielgrzymów przypłaciło życiem. Po dotarciu do Genui bardzo się
zawiedli, gdyż morze się przed nimi nie rozstąpiło. Władze miasta zaproponowały więc dzieciom, osiedlenie się tam na stałe. Wymęczeni pielgrzymi, nie mieli już
sił na powrót i zostali. Sporo dzieci osiedliło się także w innych miastach i wioskach północnej Italii, a zaledwie garstka powrócił
do rodzinnych stron. Papiestwo nigdy nie poparło tego dziecięcego ruchu, należy jednak pamiętać, że średniowiecze było epoką
przesyconą mistycyzmem i wielu prostych ludzi gorąco uwierzyło w sukces niewinnych dzieci. Dlatego też wyprawa ta spotkała
się z tak dużym błogosławieństwem i pomocą ze strony ludzi zamieszkujący wsie i miasteczka, na trasie pielgrzymów.
Piąta krucjata
Po śmierci Innocentego III doszło do kilku niezależnych wypraw feudałów świeckich do Palestyny. Zwykło nazywać się te wyprawy
piątą krucjatą. Tak więc król węgierski Andrzej II i książę austriacki Leopold VI dotarli w 1217 roku do Palestyny. Razem z nimi
wylądowała w Akce spora liczba rycerstwa. Dlatego też, ówczesny król Jerozolimski, Jan z Brienne, zgodnie z planami IV krucjaty
zdecydował się zaatakować Egipt. Krzyżowcom po długim oblężeniu udało się zdobyć Damiettę, będącą kluczowym miastem
w delcie Nilu. Sukces ten jednak został zniweczony przez wyprawę na Kair, podjętą z inicjatywy legata papieskiego.
Zakończyła się ona totalną klęską, a krzyżowcy musieli w 1221 roku wycofać się z Egiptu za cenę utraty zdobytej wcześniej Damietty.
Szósta krucjata
W 1228 roku do Palestyny przybył cesarz Fryderyk II. Był obłożony wtedy klątwa papieską, ale nie przeszkadzało to
mu w podjęciu czynu krucjatowego. Była to jednak wyprawa inna niż wszystkie, gdyż cesarz nie przystąpił do działań wojennych.
Drogą układów i dyplomacji uzyskał od sułtana egipskiego zwrot Jerozolimy, Betlejem i Nazaretu. Mimo manifestacyjnego
sprzeciwu większości duchowieństwa i wasalów świeckich Fryderyk II, jako małżonek dziedziczki korony jerozolimskiej, koronował się
na króla. Szybko opuścił jednak Palestynę, pozostawiając jedynie namiestnika, który z trudem radził sobie z wewnętrzną opozycją.
Sukcesy wyprawy okazały się nietrwałe, gdyż w 1244 roku sułtan egipski Ejub al-Salib, ponownie zdobył Jerozolimę i pokonał wojska
Królestwa w bitwie pod Gazą.
Siódma krucjata
Pod wpływem tej klęski, król Francji Ludwik IX, cieszący się przydomkiem Święty, zorganizował następną wyprawę. Wyruszyła ona z wybrzeży Francji
w 1248 roku kierując się początkowo na Cypr. Tam po spędzeniu zimy, krzyżowcy udali się do Egiptu. Udało im się przez
zaskoczenie opanować ponownie Damiettę. Stamtąd krzyżowcy podjęli marsz na Kair. Jednak na skutek trudności w poruszaniu się po
delcie Nilu, oraz trapiącej wojsko epidemii, armia nie była w stanie podejmować skutecznych działań zaczepnych. Została okrążona
i wraz z królem dostała się do niewoli. Tym razem także, poza wysokim okupem, ceną rozejmu był zwrot Damietty. Król pozostał jednak do 1254 roku
na wschodzie umacniając fortyfikacje państw łacińskich i próbując załagodzić wewnętrzne waśnie feudałów.
Ósma krucjata
W 1250 roku władzę w Egipcie przejęli mamelucy. Fakt ten zapoczątkował wzmożone starania muzułmanów mające
na celu ostateczne wypędzenie Franków z Palestyny. W latach 1265 - 68 mamelucy zajęli liczne miasta w Palestynie i Syrii, w tym Antiochię, likwidując tym samym księstwo Antiochii.
Królestwo Jerozolimskie, połączone unią personalną z Cyprem, obejmowało już tylko wąski pas wybrzeża z Akką, Tyrem, Bejrutem i Sydonem
oraz odosobniony Trypolis. Ludwik IX ponownie więc zorganizował wyprawę na wschód. Wzięli w niej udział rycerze z Francji,
Aragonii i Anglii. Zwiedziony jednak przez swych doradców, król wylądował w 1270 roku w Tunisie, licząc że tamtejszy
sułtan poprze jego działania przeciwko Egiptowi. Pomysł ten okazał się całkowicie chybiony, gdyż krzyżowcy nie otrzymali
żadnej pomocy. Na domiar złego całą wyprawę zdziesiątkowała choroba, której śmiertelną ofiarą padł sam Ludwik.
Jego zgon spowodował, że większość armii powróciła do Europy. Do Palestyny udali się tylko rycerze angielscy, pod wodzą
księcia Edwarda I, którzy bezskutecznie walczyli z muzułmanami.
Ostateczny upadek
Królestwo bez skutecznej pomocy z Zachodu nie było w stanie przetrwać. W 1289 roku rozpoczęła się ostatnia wojna w historii Królestwa Jerozolimskiego. Mamelucy zaatakowali Trypolis, który szybko zdobyli.
W dwa lata później w 1291 roku, po prawie siedmiotygodniowym oblężeniu, upadło ostatnie miasto łacinników w Palestynie, Akka.
Królestwo Jerozolimskie po prawie dwustu latach przestało istnieć. Utrzymało się jeszcze królestwo Cypru, które zostało zajęte
dopiero w 1489 roku przez Wenecjan, a ostatecznie w 1571 roku przez Turków Osmańskich.
|